Το Κέντρο Σύγχρονης Τέχνης Διάτοπος συμμετέχει στη φετινή αθηναϊκή φουάρ με τον καλλιτέχνη Παναγιώτη Μιχαήλ. Η Δάφνη Νικήτα - Λογγίνου, διευθύντρια του Κέντρου Σύγχρονης Τέχνης Διάτοπος, μιλά για το ρόλο του φουάρ για την προώθηση της κυπριακής τέχνης, σε ένα διεθνές καλλιτεχνικό πεδίο που καθίσταται ολοένα και πιο ανταγωνιστικό.
Στις 23 Μαΐου 2008 ανοίγει τις πύλες της η 14η Διεθνής Έκθεση Τέχνης Art Athina, στον εκθεσιακό χώρο Helexpo στην Αθήνα. Στόχος της έκθεσης είναι να προβάλει, με αυστηρά ποιοτικά κριτήρια, τη σύγχρονη εικαστική δημιουργία, μέσα από το θεσμό των «γκαλερί με κοινό προφίλ», που επιλέγουν να προβάλουν ενδιαφέρουσες, σύγχρονες εικαστικές προτάσεις με κύριο χαρακτηριστικό την πρωτοτυπία και τον παρεμβατικό ρόλο των έργων - είτε σε κοινωνικό, είτε σε πολιτικό, είτε σε ανθρωπολογικό επίπεδο, αναδεικνύοντας έναν ευρύτερο προβληματισμό για την τέχνη και, μέσα από την τέχνη, για τον σύγχρονο άνθρωπο και την κοινωνία.
Ταυτόχρονα, επιδιώκει να ενεργοποιήσει σημαντικούς Έλληνες και ξένους συλλέκτες να εγκύψουν σ’ αυτήν την πολύμορφη, υπό διαμόρφωση καλλιτεχνική σκηνή, ενισχύοντας το ενδιαφέρον κοινού και ειδικών. Ακόμη, να προβάλει νέα θέματα, μέσα από ενδιαφέρουσες ομιλίες και ημερίδες που θα οργανώσει.
Η παρουσία της Κύπρου στην ενδιαφέρουσα αυτή εικαστική διοργάνωση είναι τα τελευταία χρόνια μόνιμη και ιδιαιτέρως σημαντική, με συμμετοχές που κερδίζουν την προσοχή των ειδικών και του κοινού.
Ο ρόλος των φουάρ
Το Κέντρο Σύγχρονης Τέχνης Διάτοπος επιλέγηκε για να λάβει μέρος στην Art Athina 2008 με τον σημαντικό Κύπριο εικαστικό Παναγιώτη Μιχαήλ, μετά την περσινή επιτυχή συμμετοχή του με το Θεόδουλο.
Για το θεσμό της Art Athina και γενικά των φουάρ, αλλά και τη συμμετοχή του Κέντρου Σύγχρονης Τέχνης Διάτοπος σε αυτή, μίλησε στη «Σ» η διευθύντρια της γκαλερί, Δάφνη Νικήτα - Λογγίνου.
«Η συμμετοχή μιας κυπριακής γκαλερί σε τέτοιου είδους διοργανώσεις, είναι ιδιαιτέρως σημαντική, αφού βάζει την Κύπρο, τους καλλιτέχνες της και την εικαστική τους παραγωγή στο ευρύτερο διεθνή καλλιτεχνικό χάρτη, εκεί, δηλαδή, όπου παίζεται το παιγνίδι της σύγχρονης τέχνης. Οι φουάρ αποτελούν ένα πεδίο ανάδειξης και ‘κυκλοφορίας’ της σύγχρονης εικαστικής δημιουργίας, και ειδικά για χώρες ‘απομονωμένες’ εικαστικά και με περιορισμένη αγορά, όπως η δική μας, προσφέρουν μια δυνατότητα προβολής, αλλά και καταγραφής στο διεθνές καλλιτεχνικό γίγνεσθαι.
Η έντονη παρουσία ιστορικών τέχνης, επιμελητών αλλά και συλλεκτών σ’ αυτές τις φουάρ, δίνει τη δυνατότητα στην κυπριακή τέχνη να γίνει γνωστή, και να αρθρώσει τη δική της φωνή στο διεθνές παιγνίδι».
Η κ. Νικήτα εμμένει με έμφαση στο γεγονός ότι η συμμετοχή μιας γκαλερί σε διεθνείς φουάρ αφορά πρωτίστως τη χώρα που αντιπροσωπεύει, και δευτερευόντως την ίδια την γκαλερί ή τον καλλιτέχνη που εκπροσωπεί. «Πρέπει να καταλάβουμε, πως η συμμετοχή του Διάτοπου, ή οποιασδήποτε άλλης γκαλερί, στην Art Athina, δεν έχει να κάνει μ’ έναν ιδιωτικό φορέα που προάγει την τέχνη, αλλά με αυτή καθαυτή την εικαστική σκηνή της Κύπρου και τους εκθεσιακούς της χώρους, που αποτελούν κύτταρα πολιτισμού. Είναι σημαντικό να είμαστε εκεί, και αυτό αντανακλά σε ολόκληρη την εικαστική μας παραγωγή και τις δομές της».
Η φετινή Art Athina θα είναι «ιδιαιτέρως αναβαθμισμένη», αλλά και «άκρως ανταγωνιστική», λέει η Δάφνη Νικήτα, καθώς «οι διοργανωτές έχουν προσκαλέσει μια πλειάδα σημαντικών προσωπικοτήτων από το χώρο της τέχνης -ιστορικούς, επιμελητές, κτλ.-, οι οποίες, μέσα από διαλέξεις, ομιλίες, σεμινάρια κ.ά., θα μεταφέρουν την εμπειρία και την τεχνογνωσία τους, με επίκεντρο τη σύγχρονη τέχνη, ενώ ταυτόχρονα, αρκετές σημαντικές ελληνικές γκαλερί επανακάμπτουν, με γνωστούς καλλιτέχνες και ενδιαφέρουσες προτάσεις». Όλα αυτά, καθιστούν την Art Athina «ένα πολύ ζωντανό και δημιουργικό project, που έχει πολλά να προσφέρει, τόσο στους επαγγελματίες και στους ειδικούς όσο και στο κοινό, που κυριολεκτικά κατακλύζει κάθε χρόνο τη διοργάνωση, απόδειξη του γεγονότος ότι η σύγχρονη τέχνη δεν είναι αποκομμένη από την κοινωνία, όπως ενδεχομένως νομίζουμε. Εκεί σε μαθαίνουν, σε ψάχνουν, ενδιαφέρονται για τη δραστηριότητά σου, δημιουργούν γέφυρες επικοινωνίας, μέσα σε μια σχέση που δεν είναι μονοσήμαντη, αλλά αμφίδρομη. Για παράδειγμα, πέρυσι, αρκετοί καλλιτέχνες είχαν δείξει ενδιαφέρον να εκθέσουν στο Διάτοπο ή γενικώς να εκθέσουν στην Κύπρο», προσθέτει η κ. Νικήτα.
Η δράση του Παναγιώτη Μιχαήλ
Ο Παναγιώτης Μιχαήλ γεννήθηκε στη Λευκωσία το 1966. Σπούδασε Γραφικές Τέχνες και Σχέδιο στο Moscow Academic Art Institute στη Μόσχα και αργότερα ζωγραφική στο Queens College της Νέας Υόρκης. Έχει εκπροσωπήσει την Κύπρο στην Μπιενάλε της Rizeka στην Κροατία (1998) και στην 20ή Μπιενάλε της Αλεξάνδρειας στην Αίγυπτο (1999), όπου τιμήθηκε με το βραβείο της Κριτικής Επιτροπής. Το 2003 παρουσίασε ατομική έκθεση με τίτλο «Under construction», στο Κέντρο Σύγχρονης Τέχνης Διάτοπος. Το 2005 ο Παναγιώτης Μιχαήλ εκπροσώπησε την Κύπρο στην 51η Μπιενάλε της Βενετίας. Το 2006 παρουσίασε ατομική έκθεση με τίτλο «Σου υπόσχομαι να με αγαπάς για πάντα, πριν και μετά», στο Κέντρο Σύγχρονης Τέχνης Διάτοπος. Την ίδια χρονιά παρουσίασε ατομική έκθεση με τον ίδιο τίτλο στη Rena Bransten gallery, στο San Francisco, στην Αμερική. Το 2007 οργάνωσε ατομική έκθεση με τίτλο «Full of you» στη Not gallery, στη Νάπολη της Ιταλίας καθώς και την έκθεση «Solutions that make life beautiful», στην Allegra Ravizza Art Project, στο Μιλάνο της Ιταλίας.
Στη δίνη των «μεταβάσεων»
Ο Παναγιώτης Μιχαήλ πρόκειται να παρουσιάσει μια σειρά σχεδίων, σκίτσων και σημειώσεων, με τα οποία διαπραγματεύεται τη μεταβατική περίοδο της αλλαγής από μια κατάσταση σε άλλη, από ένα στάδιο στο επόμενο. Αυτές οι διαδικασίες της αλλαγής, είτε επενεργούν στο ατομικό είτε στο κοινωνικό - πολιτικό περιβάλλον, είναι το βασικό θέμα του έργου. Τον καλλιτέχνη απασχολεί η αντίδρασή μας ή τα συναισθήματα που γεννά μια αλλαγή χώρου, τόπου ή τρόπου ζωής και η προσπάθεια προσαρμογής στο καινούργιο, φυσικό, πνευματικό, συναισθηματικό, κοινωνικό - πολιτικό ή άλλο περιβάλλον. Σ’ αυτήν την προσπάθεια προσαρμογής στις καταστάσεις του καινούργιου, ο άνθρωπος διεξάγει έναν αγώνα για κατανόηση, υιοθέτηση και αφομοίωση νέων δεδομένων. Ο Παναγιώτης Μιχαήλ σημειώνει ενδεικτικά: «Σχέδια καταστρώνονται, προτάσεις και αντιπροτάσεις υποβάλλονται, σχεδιάζονται κατευθυντήριες γραμμές και όρια τα οποία άλλοτε συγκρούονται, εφάπτονται ή τέμνονται μεταξύ τους και άλλοτε λειτουργούν παράλληλα, δημιουργώντας ένα πλέγμα αβεβαιότητας αλλά και ευφορίας». Πρόκειται για ένα διαχρονικό και συνάμα πολύ επίκαιρο θέμα, που ξεκινά από το ατομικό, για να προχωρήσει στο συλλογικό και αντίστροφα. Ένα θέμα με ιδιαίτερες αναφορές στο πολιτικό πρόβλημα της Κύπρου και τις προεκτάσεις του στο ατομικό επίπεδο.